Nop Maas: Gerard Reve: kroniek van een schuldig leven; deel 2 - De 'rampjaren' (1962-1975)
|
................................................. //(AUTO)BIOGRAFIEËN// Een impressie: Connie van Gils .................................................
|
 |
Het is me een raadsel waarom biografieën altijd van die dikke pillen moeten zijn. De biografie van Gerard Reve spant in dit opzicht, vermoed ik, de kroon. Dit tweede deel bevat 856 pagina's en het eerste deel beslaat er 780. Het derde deel zou waarschijnlijk ook zoiets zijn geworden, ware het niet dat dit boek wegens rellen tussen de biograaf en de voormalige geliefden van Reve vooralsnog niet doorgaat. In homokringen ontmoet ik over het algemeen weinig waardering voor Reve. Men noemt hem wel een overschatte schrijver. Hier en daar is er een zeker dedain voor deze auteur die toch over het algemeen gezien wordt als één van de grootste die Nederland ooit heeft gehad. Misschien een gevalletje: hard to please minorities? Ik weet het niet en ik begrijp het ook niet. Volgens dit tweede deel is Reve naast een fenomenale denker en schrijver, een persoonlijkheid geweest die zeer veel heeft betekend voor de homobevrijding in Nederland. Voor oneindig veel homomannen persoonlijk, blijkens de vele brieven die Reve mocht ontvangen, maar ook voor ontwikkelingen in de politiek. Maar goed, ieder zijn meug, zei de boer. Persoonlijk vind ik het bijzondere aan Reve dat hij weet te schrijven voor mensen uit alle klassen en van alle niveaus, ook voor tante Miep van drie hoog achter met haar theeservies met rode rozen. Tegelijkertijd zet hij compromisloos en intelligent zijn bekentenissen op papier. Dat kunnen en willen er weinigen. Wat me verontrust, ook nu weer, zijn al die seksuele fantasieën over het gewelddadig nemen van jongens. Juist door zijn stijl, de bekentenisliteratuur, altijd een mix van fictie en werkelijkheid, weet ik niet wat ik ervan moet denken. Gaat op een dag de (ook in dit geval Katholieke) beerput open en krijgen we de verhalen te horen van jongens die daadwerkelijk verkracht zijn? Hoe groter geest, hoe groter beest? Of is het allemaal maar onschuldig gefantaseer en Spielerei met de gedachte? Hij komt er mee weg door zijn alomtegenwoordige humor, maar zo ken ik er meer. Enfin, over Reve is al veel gezegd en stukken beter en doordachter dan ik hier doe. Terug naar de biografie. Zodra je het boek ter hand neemt en de eerste regels begint te lezen, zit je midden ín 'Reve'. De vele citaten uit brieven en andere publicaties waarmee de tekst is gelardeerd, maken opnieuw indruk. Nop Maas weet met een eigen gehanteerde sobere schrijfstijl de inhoud, stijl en het belang van Reve 's werk te benadrukken. Hij gaat niet in competitie, maar stelt zich op ten dienste van zijn opdracht. Hij vervalt nergens in dweepzucht, maar distantieert zich evenmin. Maas is de maizena, de vitrinekast en dat heeft hij heel knap en bescheiden gedaan. Meer heeft Reve ook niet nodig. Jammer vind ik het dat de auteur zich niet heeft willen beperken. Een kroniek van een schuldig leven is het verslag van dag tot dag van het leven van Reve. Ieder stuk tekst, ieder interview, iedere stijve, treinreis, fles drank, ontmoeting of ruzie, alle financiële vergoedingen worden behandeld. Zijn hele leven lijkt gedocumenteerd. Voor hen die nooit genoeg krijgen van Reve, en dat zijn er nogal wat heb ik me laten vertellen, en voor onderzoekers, is deze omvangrijke biografie dus een absolute aanrader. Voor alle anderen zou ik Maas willen vragen om een mooi overzichtelijk behapbaar dun boek te destilleren uit wat er nu allemaal op tafel ligt. |
