G.J. Wielinga: Schaduwland
|
................................................. //FICTIEMANNEN// G.J. Wielinga Recensie: Connie van Gils .................................................
|
 |
Een lang kort verhaal In de bus op weg naar mijn werk nam ik met iets meer dan normale belangstelling het debuut van G.J. Wielinga (wie kent hem niet) ter hand. Onmiddellijk geboeid door het verhaal begon ik te lezen en een half uur later arriveerde ik tegen mijn zin op C.S. Van mij had dit ritje heel wat langer mogen duren. Wat een begin! Daarna duurde het een paar weken voordat ik verder kon lezen. Ik begon opnieuw bij bladzijde één en deze keer las ik het boek uit. Zelden een boek zo briljant zien beginnen en daarna zo roemloos ten onder zien gaan. Schaduwland begint als een zinderende levenslustige brievenroman waarin hoofdpersoon Wolf brieven schrijft aan zijn ex en tevens beste vriend Tijger. Wolf leidt een typisch Amsterdams hedonistisch 'gay-scene' schrijversleventje met veel seks en mooie mannen. Hij is een liefhebber van beeldende kunst en geniet o.a. daarom van zijn reisje naar Rome. Op een avond ontmoet hij Thomas. Het lijkt een lotsbeschikking. Wolf raakt tot over zijn oren verliefd. De verliefdheid is wederzijds maar komt te laat, want Thomas is al bezet. Het wordt een stiekeme affaire waarbij Thomas zijn man met Wolf bedriegt op de vrijdagen. Dat is alles wat erin zit, want Thomas wil zijn oude, vertrouwde, luxe leventje absoluut niet kwijt. Als het allemaal, al vrij snel, te lastig wordt, wordt Wolf gedumpt, al houdt Wolf chique de eer aan zichzelf. Gevolg gebroken hart. Einde bekend verhaal. Tot dit moment is Schaduwland een schitterend boek vol haarscherpe observaties en zorgvuldig gekozen details. Het is beeldend en sappig, en het is ook intens genieten van de oerhollandse ironische kijk op de dingen. Maar dan gaat het mis. Literair gezien is het verhaal nu afgelopen, maar er komt geen einde aan. Wielinga weet er geen puntje aan te draaien. De hele rest van het boek gaat over de verwerking van de verhouding. Wolf moet accepteren dat hij Thomas niet kan krijgen, maar dat lukt hem niet. Hij wordt depressief, hij is ziek van liefdesverdriet, opstandig. Dan volgt ook nog een lichamelijke instorting omdat zijn imuumsysteem het af laat weten. De ellende gaat maar door en lijkt steeds autobiografischer te worden. Schaduwland verandert van een puntig geschreven amusante brievenroman in een dagboek vol persoonlijke misère. Wielinga en Wolf beginnen samen te vallen. Je krijgt het te doen met de auteur in plaats van met het gekwelde hoofdpersonage. Gerrit Jan, denk je moederlijk: die prachtige strakke Thomas van je is het niet waard! Het is een draaikont, een slapjanus, iemand die anderen belazert! Bovendien komt hij slecht uit zijn woorden, hij zwamt. Je kunt wel beter krijgen. Kappen nu! Dóórgaan met leven! Het is moeilijk om boeiend te schrijven over de zieleroerselen of ziekten van een personage zonder dat er andere tegenspelers zijn. Er gebeurt niks meer, het zijn alleen maar gedachtecirkels, zich herhalende emoties en allerhande kwalen die verergeren of niet. Al is het allemaal nog zo wáár, interessant leesvoer wordt het daar niet mee. Samenvattend kan ik alleen maar concluderen dat G.J. Wielinga een opmerkelijke schrijver is met een authentieke, originele schrijfstijl, die zich misschien voorlopig beter nog even bij korte verhalen kan houden. Daarin ligt zijn kracht. |
