.................................................

//FICTIEMANNEN//
Ik ben je vriend

Gerard van Emmerik
Amsterdam: Nieuw Amsterdam, 2008
ISBN: 9046804254

Recensie: Connie van Gils

.................................................

Een lesje schrijftraining

Ga naar een wegrestaurant.
Wat zie je allemaal?
Wat voor mensen bevinden zich in het wegrestaurant?
Kies een figuur uit en bedenk wie dat is, wat deze persoon daar doet en waarom hij daar is.
Kies nog een persoon uit en doe hetzelfde met deze persoon.
Laat de twee elkaar ontmoeten. Wat gebeurt er?

Zo ongeveer zou een schrijfopdracht eruit kunnen zien op een cursus verhalen schrijven.

Het lijkt er een beetje op dat de personages die Gerard van Emmerik in zijn verhalenbundel Ik ben je vriend te berde brengt, op deze manier zijn geconstrueerd door de auteur en schrijfdocent. Ze komen namelijk nogal bedacht over en worden koeltjes te kijk gezet. Het zijn personages die er maar weinig van bakken in het leven. Ze zijn te sneu om je mee te willen identificeren. Aanvankelijk voel je je als lezer dan ook niet veel meer dan een voyeur tegen wil en dank.

In alle verhalen speelt een bezoek aan wegrestaurant Cherish een rol en dat is de bindende factor in de verder vakkundig geschreven verhalen, die soms wat onduidelijk aflopen. Een belangrijke thema in de verhalen is de ontmoeting en de beperkingen die deze ontmoeting met zich meebrengt, de onmogelijkheid tot intimiteit, herkenning, warmte of troost, laat staan hoop. Van Emmerik brengt de eenzamen bij elkaar en hun samenzijn brengt hen geen verlossing.

Hoewel van Emmerik homoseksueel is, is de homorelevantie van de verhalen niet heel groot. Er komen wel wat homo’s voorbij, maar de heteroseksuele vrouw en vooral Moeder lijken hem toch meer inspiratie te bezorgen.

Opmerkelijk is dat naarmate het boek vordert, de verhalen sterker worden en de personages meer tot de verbeelding beginnen te spreken. Ieder verhaal leest weer iets beter dan alle vorige, zodat je aan het eind toch nog het boek met een zucht dichtslaat; jammer is dat het uit is.

Mijn favoriete verhaal is Ik ben je vriend wat ook de titel is van het boek. In dit verhaal leren een bloedmooie jongen die een hersenbeschadiging heeft opgelopen bij een ongeluk en een pedofiele hulpverlener elkaar kennen in wegrestaurant Cherish en ze maken samen een ballonvlucht. Een goede tweede vond ik Iets aardigs waarin een moeder en haar volwassen zoon als vanouds tegen elkaar praten in indianentaal als er iets emotioneels te bespreken valt. Een prachtige vondst. In deze beide verhalen lijkt de auteur zijn personages toch wat menselijker neer te zetten dan in de andere verhalen. Graag meer van dat.

Wellicht kan de auteur bij een volgend werk zelf iets minder buiten schot proberen te blijven en niet alleen met de strategische en scherpzinnige precisie van een bedenker te werk gaan. Als van Emmerik zijn hart en kloten een stem geeft, met zijn billen bloot durft, zal hij veel meer mensen kunnen beroeren en bekoren met zijn proza dan nu.