|
................................................. //NON-FICTIE// Hedzerd Woudstra Recensie: Connie van Gils .................................................
|
|
Twintig jaar lang leven met aids Grenzen aan de pijn is het autobiografische verslag van een man bij wie vierentwintig jaar geleden hiv is vastgesteld en die al twintig jaar lang kampt met de ziekte aids. Woudstra vertelt zijn verhaal aan een gefingeerde therapeut in negentien sessies. Het eind van elke sessie bestaat uit een soort cliffhanger zoals veel gebruikt wordt in soaps. De lezer wordt daarmee nieuwsgierig gemaakt naar de volgende episode. Het taalgebruik waarmee de auteur zijn verhaal vertelt is bijna ambtelijk te noemen. In zorgvuldig opgebouwde volzinnen wordt zonder enige emotie verslag gedaan van het verloop van de ziekte, zijn bezigheden, en het medicijngebruik. Het voordeel daarvan is dat het ondanks alle misère nooit zwaar, laat staan té zwaar wordt. Het is eigenlijk vooral een feitelijk verslag dat leest als een geschiedenisboek: veel ellende op flinke afstand. Het nadeel daarvan is dat het nergens ontroerend wordt, het is vooral leerzaam. Af en toe sombert Woudstra dat hij nooit een grote liefde heeft gekend, maar op de één of andere manier past dat eigenlijk wel bij hem. Hij is een zorgzame, maar in de kern van zijn wezen solitaire ziel. Hij stelt zich niet graag afhankelijk op en hecht zich daarom niet gemakkelijk. En dat niet gemakkelijk hechten is wederzijds. Als lezer ga je niet houden van je hoofdpersoon, maar je bent je er wel van bewust met een bijzonder mens van doen te hebben. Af en toe schoot de gedachte door me heen dat hij het wel erg goed met zichzelf getroffen heeft. Aan de andere kant wil ik hier en nu meteen toegeven dat zijn persoon en de manier waarop hij met zijn leven en ziekte omgaat respect afdwingt. Twintig jaar aids is niet niks. Toen Woudstra zijn veertigste verjaardag vierde was het duidelijk dat hij niet lang meer te leven had. Het werd een feest met vrienden vol met gevoelens van afscheid. Inmiddels is zijn vijftigste verjaardag al weer voorbij en veel van de gasten die op zijn veertigste verjaardag nog gezond waren, zijn er nu niet meer. Interessant is het verschil tussen aids toen en aids nu. Was nog niet eens zo lang geleden een positieve diagnose fataal, tegenwoordig schijnt wel gedacht te worden dat leven met hiv door middel van virusremmers heel goed te doen is. Er schijnen mannen te zijn die zich laten besmetten met hiv, ‘the gHIVt’, omdat ze zich dan over kunnen geven aan onveilige seks. Na het lezen van Grenzen aan de pijn denk je daar wel anders over. Het is namelijk inderdaad zo dat met de virusremmers van tegenwoordig het aanwezige virus in Hedzerds bloed tot onmeetbaar klein kan worden teruggebracht, alleen gaat hij fysiek en mentaal helemaal kapot aan deze pillen. Zijn gezondheid dwingt hem dus om te stoppen met virusremmers, maar dan stijgt de virusload in zijn bloed binnen korte tijd tot gigantisch proporties en is het angstige wachten op longontsteking of kanker aangebroken. Op dit moment is zijn leven zwaar, de rek is er uit, hij kan niet meer, mentaal en fysiek is hij op. De vraag is niet of hij aan euthanasie denkt, maar wanneer hij ertoe over zal gaan. In die omstandigheden een dergelijk boek schrijven is een prestatie van formaat, want Grenzen aan de pijn is onderhoudend en beslist de moeite van het lezen waard. |