Trembling before G-d

Recensie | Hoe kun je iets zo stellig veroordelen, waar je klaarblijkelijk geen idee van hebt?

Trembling before G-d2019-03-12T17:11:10+00:00

Op de vraag van de jonge gelovige Joodse homo David of hij zijn hele leven alleen moet doorbrengen, zonder partner, antwoordt zijn rabbijn vriendelijk, doch stellig en zonder na te denken: “Ja.” Dit onthutsende moment zit in de indringende documentaire Trembling Before G-d, waarin documentairemaker Sandi Simcha Dubowski gelovige joden opzoekt die ontzettend worstelen met het feit dat ze én geloven én homoseksueel zijn.

De verhalen van de soms onherkenbaar in beeld gebrachte personages, die bang zijn om anders problemen te krijgen binnen de vrienden- en familiekring, komen stuk voor stuk hard aan. Rationeel is het heel makkelijk om te zeggen: Als dat geloof jouw zijn zo veroordeelt, laat het dan gewoon achter je. Maar dat is nu juist het dilemma van de mensen wier verhalen langs komen. Ze willen het allebei, het geloof én hun geaardheid. Het blijkt een onmogelijke opgave.

Dubowski trekt een heel blik aan mensen en gebeurtenissen open. Dat is aan de ene kant vermoeiend en soms ook ronduit jammer, omdat hij daardoor nooit echt diep op iemands leven in kan gaan. Aan de andere kant weet hij wel steeds precies die zinnen en gebeurtenissen te kiezen die het meest bijblijven. Erg knap vind ik ook hoe hij de kant van de geestelijken laat zien. Niet veroordelend, maar juist door de subtiele aanpak des te schrijnender.

Mij is vooral het verhaal van de rabbijn bijgebleven die geen idee had dat er tussen homoseksuele mannen ook andere dingen dan anale seks mogelijk waren en die zich en passant door zijn bezoeker, die eigenlijk voor advies over zijn levensstijl was gekomen, liet voorlichten over hoe het er in bed tussen homo’s aan toe gaat. Een verhaal met een knipoog, waar toch een scherpe rand aan zit. Want hoe kun je iets zo stellig veroordelen, waar je klaarblijkelijk geen idee van hebt?

Het is jammer dat Dubowski van al zijn boeiende personages juist degene een heel groot podium geeft die het naar mijn mening het minst verdient. Een oudere man, die het geloof wél heeft afgezworen toen hij uit de kast kwam, maar die het ook na 25 jaar niet kan loslaten. Deze man is zich zo bewust van de camera dat de subtiele aanpak van de documentaire bij hem volledig de mist in gaat. Helaas.

Maar dat is dan ook meteen mijn enige minpunt. Verder is Trembling before G-d een sterke en indringende documentaire die een divers beeld schetst van het dilemma waar homoseksuele gelovigen mee worstelen. En de prachtige schaduwspel-sequenties, die traditionele rituelen uitbeelden, zijn gewoon een lust voor het oog. Dus zelfs in dit thema zit schoonheid. Je moet er alleen heel goed naar zoeken.